W pierwszym roku działalności Instytutu na kierunek filologia przyjętych zostało 332 studentów. Obecnie w instytucie kształci się 428 studentów na siedmiu specjalnościach:
- filologia angielska,
- filologia angielska nauczycielska,
- filologia czeska,
- filologia germańska,
- filologia germańska nauczycielska,
- filologia angielska z filologią czeską,
- filologia angielska z filologią rosyjską. 

Kształcenie studentów odbywa się na podstawie aktualnych aktów prawnych dotyczących standardów kształcenia na kierunku filologia oraz standardów kształcenia przygotowującego do wykonywania zawodu nauczyciela.

Nauka odbywa się w ramach bloków przedmiotowych. Blok A obejmuje praktyczną naukę języka specjalności oraz praktyczną naukę drugiego języka obcego. Kształcenie w zakresie praktycznej nauki języka specjalności zgodne jest z Europejskim Systemem Opisu Kształcenia Językowego, który zakłada nauczanie języka w podziale na cztery sprawności: sprawności receptywne - czytanie i słuchanie oraz sprawności produktywne - mówienie i pisanie. Blok B - grupa treści kierunkowych to grupa najważniejszych przedmiotów kształcenia filologicznego. Należą do nich przedmioty przygotowujące merytorycznie studenta do pracy zawodowej. W ramach tego bloku studiujący poznają historię literatury, kulturę i historię obszaru językowego oraz literaturę powszechną. Blok ten obejmuje również grupę przedmiotów związanych z nauką o języku: wstęp do językoznawstwa, gramatykę opisową, historię języka specjalności i gramatykę kontrastywną. Kształcenie filologiczne w ramach grupy przedmiotów kierunkowych wieńczy seminarium licencjackie, w ramach którego studenci, pod opieką promotora, przygotowują prace licencjackie. Powyższe bloki zostały wzbogacone o grupę treści uzupełniających - blok C. Studenci zdobywają umiejętności z języka klasycznego, technologii informacyjnej, wychowania fizycznego oraz udzielania pierwszej pomocy (w ramach przedmiotu „pomoc przedlekarska").

Studenci specjalności nauczycielskich realizują przedmioty niezbędne do kompetentnej pracy z uczniami. Do przedmiotów tych należą psychologia, pedagogika, glottodydaktyka i dydaktyka oraz emisja głosu. Przedmiotom tym towarzyszy praktyka asystencka i dydaktyczna, odbywana w placówkach szkolnych.

W odpowiedzi na potrzeby rynku pracy na specjalności filologia czeska wprowadzono blok treści kształcenia translatorskiego. Do najważniejszych przedmiotów tego bloku należą analiza przekładu, przekład komputerowy, translatoryka tekstu artystycznego i użytkowego oraz język biznesu.

W roku akademickim 2008/2009 wychodząc naprzeciw zapotrzebowaniom rynkowym oferta edukacyjna poszerzona została o dwie nowe specjalności: filologia angielska z filologią czeską oraz filologia angielska z filologia rosyjską.

Studia na filologii kończą się uzyskaniem dyplomu licencjata. Absolwenci kierunku filologia o specjalności nauczycielskiej przygotowani są do pracy w szkołach podstawowych, gimnazjach i szkołach średnich (student otrzymuje uprawnienia pedagogiczne po odbyciu zajęć fakultatywnych i praktyki w szkole oraz ukończeniu dodatkowej specjalności nauczycielskiej, dzięki której może nauczać drugiego przedmiotu). Ponadto absolwenci filologii mogą pracować w placówkach kulturalno-oświatowych (domach kultury, teatrach, muzeach), urzędach państwowych, wydawnictwach, mediach i innych zakładach pracy w charakterze tłumacza. Osoby, które kończą filologię czeską oraz filologię dwujęzyczną (angielska z czeską i angielska z rosyjską) mogą podjąć pracę w szkole w charakterze nauczyciela języka obcego po odbyciu dodatkowego kursu pedagogicznego w trakcie lub po ukończeniu studiów.

Większość zajęć prowadzonych na filologii angielskiej i filologii germańskiej odbywa się w języku obcym danej specjalności (angielski, niemiecki), co gwarantuje najwyższą skuteczność przyswojenia języka obcego. Nauka języka czeskiego oraz języka rosyjskiego rozpoczyna się od poziomu podstawowego.

Po uzyskaniu pozytywnych ocen z wszystkich przedmiotów i zdaniu wymaganych egzaminów, studenci zdają przed komisją PWSZ egzamin dyplomowy oraz uzyskują stopień licencjata. Wymogi formalne dotyczące sposobu prowadzenia seminariów, pisania pracy dyplomowej, jak i procedury przeprowadzania egzaminu dyplomowego zgodne są ze standardami obowiązującymi na uniwersytetach. Stosowanie tych standardów oraz prowadzenie zajęć na wysokim poziomie sprawia, że absolwenci filologii PWSZ w Raciborzu są dobrze przygotowani nie tylko do podjęcia pracy zawodowej, ale również do kontynuowania nauki na studiach magisterskich w kraju lub za granicą.